Een belanghebbende kan een verzoek indienen om een onroerende zaak aan te wijzen als beschermd rijks monument. Dit kan een gebouw zijn maar ook een terrein. Een beschermd monument mag niet worden beschadigd of vernield. Verder is het verboden om zonder of in afwijking van een vergunning een beschermd monument:
- af te breken
- te verstoren
- te verplaatsen of te wijzigen
- te herstellen
- te gebruiken of te laten gebruiken op een wijze, waardoor het wordt ontsierd of in gevaar gebracht